Ben jij op de hoogte van je cholesterol?

Wat is cholesterol?

Cholesterol is een vetachtige stof die in ons lichaam voorkomt in kleine bolletjes. Het lichaam gebruikt cholesterol als bouwstof voor lichaamscellen en hormonen. Je hebt cholesterol dus nodig om goed te functioneren. Het meeste cholesterol maakt je lichaam zelf aan, in de lever. Een klein gedeelte komt rechtstreeks uit je voeding. Normaal gesproken maakt je lichaam precies genoeg cholesterol aan om goed te kunnen functioneren. Een teveel aan deze stof is echter schadelijk.

Goed en slecht cholesterol.

Om de kleine bolletjes cholesterol zit een laagje eiwit, dat ervoor zorgt dat het cholesterol door het bloed vervoerd kan worden. De twee belangrijkste eiwit- cholesteroldeeltjes zijn LDL en HDL. LDL wordt in de volksmond  ‘slecht cholesterol’ genoemd en HDL ‘goed cholesterol’. LDL vervoert namelijk het cholesterol naar verschillende delen van het lichaam. Onderweg kan het overtollige cholesterol zich makkelijk in slagaderwanden nestelen en daardoor een vernauwing veroorzaken. HDL vervoert het teveel aan cholesterol juist af naar de lever. De lever zorgt er vervolgens voor dat je cholesterol via de ontlasting uitscheidt.

Verhoogd cholesterol gehalte?

Middels een bloedonderzoek kun je je cholesterol testen. De uitslag wordt uitgedrukt in millimol per liter (mmol/l). Bij een waarde hoger dan 5,0 mmol/l is er sprake van een verhoogd cholesterolgehalte, zoals je ook in onderstaande tabel ziet:

Welke factoren kunnen invloed hebben?

Er zijn verschillende factoren van invloed bij het hoger worden van je cholesterolgehalte. Op drie hiervan kun je geen invloed op hebben. Dit zijn leeftijd, geslacht en erfelijkheid. Daarnaast zijn er gelukkig nog genoeg factoren waar je wel invloed op kunt hebben. Deze vallen onder je levensstijl. Wat bestaat uit gezond eten, stress vermijden, genoeg slapen, voldoende bewegen en een gezond gewicht.

Gevolgen van een hoog cholesterol?

In het dagelijks leven merk je vrij weinig van een hoog cholesterolgehalte. Je zult dus niet snel klachten hebben. Maar een verhoogd cholesterolgehalte kan leiden tot slagaderverkalking (atherosclerose). Dit betekent dat je slagaders nauwer worden, omdat cholesteroldeeltjes en andere vetachtige stoffen blijven kleven op beschadigde plekken in de wanden van slagaders. Dit wordt een plaque genoemd. Langs een plaque kan minder bloed stromen, waardoor de organen (zoals het hart of de hersenen) minder zuurstof krijgen. Als een bloedstolsel uit de plaque losschiet en met de bloedstroom wordt meegevoerd, kan het verderop in een bloedvat blijven steken. Dan wordt de bloedtoevoer in de slagader helemaal afgesloten en krijgt het weefsel achter de afsluiting geen zuurstof meer en sterft af. Als dat in de kransslagaders van het hart gebeurt, is er sprake van een hartinfarct. En als dat in de hersenen gebeurt, is er sprake van een beroerte (herseninfarct). Daarom wordt een hoog cholesterol een risicofactor voor hart- en vaatziekten genoemd.

Je cholesterol gehalte verlagen?

Je kunt zelf veel doen om je cholesterolgehalte te verlagen. In ieder geval door op je voeding te letten, door af te vallen als je overgewicht heeft en door te kiezen voor een gezonde leefstijl.

Voeding:

Het voedsel wat je binnenkrijgt is belangrijk voor de waarden van je cholesterol. Daarom is je voeding het eerste waar je op moet letten wanneer je cholesterol (licht) verhoogd of hoog is. Dierlijke vetten zijn verstandig om te mijden. Zoals rood vlees en lever. Je mag wel orgaanvlees eten, maar doe dit met mate, let op de hoeveelheid en kies voor de magere variant. Een tip voor het koken: met een hoog kwalitatieve pan of wok hoef je geen boter, olie of dergelijke te gebruiken. Het mag wel maar let wederom op de hoeveelheden.

Overmatig koffie drinken kan ook van invloed zijn op het LDL. Je kunt dan beter twee koppen per dag met daarnaast voldoende water drinken. Voldoende vocht nuttigen is belangrijk voor je lichaam. Drink daarom tenminste 1,5 liter water per dag. Door een 1,5 liter drinkfles op je bureau of tafel te zetten kan hierbij helpen. Je kunt dan gemakkelijker bijhouden hoeveel je op een dag drinkt. Kortom een goed gebalanceerd voedingspatroon is het beste voor een gezond cholesterolgehalte en je lichaam.

Beweging:

Je lichaam is gebouwd om veel te kunnen bewegen. Als je dit weinig tot nooit doet kan je lichaam lui worden. Een goede conditie is gunstig voor je cholesterolgehalte en heeft tevens een positief effect op je immuunsysteem. 20 minuten per dag bewegen is prima. Of dit nu een stevige wandeling is, een stuk fietsen of sporten bij een sportschool. Het is niet noodzakelijk om lid te worden van een sportschool, je kunt dit op vele manieren doen. Een trap op en aflopen is ook goed voor het lichaam. Maar mocht je merken dat een stok achter de deur voor jou goed werkt dan kan lid worden van een sportschool je daarbij helpen.

Het voorkomen van afwijkende cholesterol waarden is uiteindelijk beter. Dus let op wat, en de hoeveelheden die je eet plus beweeg tenminste 20 min per dag.

 

KOAG/KAG-nr. 3168-0313-0582